تبلیغات
به انجمن صلصال خوش آمدید.Välkommen till Salsal Föreningen i Sverige - چهارشنبه ‌سوری
به انجمن صلصال خوش آمدید.Välkommen till Salsal Föreningen i Sverige
گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من Image and video hosting by TinyPic گروه طراحی قالب من گروه طراحی قالب من
حساب بانکی انجمن


Nordea Plus Giro Nr 648637-7
نویسندگان

چهارشنبه ‌سوری:

واژهٔ «چهارشنبه‌ سوری» از دو واژهٔ چهارشنبه — نام یکی از روزهای هفته — و سوری که در زبان کُردی و پشتو افغانستان و چند زبان دیگر ایرانی به معنی «سرخ» است ساخته شده، که اشاره به سرخی آتش دارد. چهارشنبه سوری یا جشن آتش یا چهارشنبه آخر سال یا چهار شنبه سرخی، که یکی از جشن‌های ایرانی است در شب آخرین چهارشنبهٔ سال (سه‌ شنبه شب) برگزار می‌شود. بدین صورت است که شب آخرین چهارشنبه ی سال (یعنی نزدیک غروب آفتاب روز سه شنبه)، بیرون از خانه، پیش دروازه، در فضایی مناسب، آتشی می افروزند، و اهل خانه، زن و مرد و کودک از روی آتش می پرند و به آتش می گویند: «زردی من از تو، سرخی تو از من»، و بدین طریق، بیماری ها، ناراحتی ها و نگرانی های سال کهنه را به آتش می سپارند، تا سال نو را با آسودگی و شادی آغاز کنند. جمله " زردی من از تو..." نشانگر این است که مردم خواهان آن هستند که آتش تمام رنگ پرید گی و زردی، بیماری و مشکلاتشان را بگیرد و بجای آن سرخی و گرمی و نیرو به آنها بدهد. [ ولی اینکه آیا آتش به چنین معاملۀ حاضر هست یا خیر؟ سؤال بر انگیز است؛ زیرا در این رابطه آیۀ از قرآن و یا حدیث از پیامبر(ص) و ائمۀ معصومین (ع) نداریم. این امر در حقیقت خود را از لحاظ روانی، تسکین دادن است، و به قول سعدی: " درد کشیدن به امید دواست ".] [ در کنار آتش، صدای موسیقی بلند شده، رقص و پای کوبی و انداختن پتاقی و ایجاد سر و صدا در کوچه ها نیز بعضا دیده می شود، که جز ایجاد مزاحمت و اذیت دیگران، سودی دیگری ندارد.] این جشن در حالی بر گذار می شود که خطرات احتمالی ناشی از استفاده از مواد آتشزا و انفجاری وجود دارد. این مراسم معمولا با حوادثی نظیر آتش‌ سوزی و آسیب‌ دیدگی‌های جسمی نیز همراه است. و در برخی حوادث افرادی کشته شده یا به شدت آسیب میبینند. و برخی آن را قابل پیش گیری میدانند. [ ولی ترک خطر احتمالی بهتر است از وقایه های که ممکن ماثر نباشد ] درباره ی چهارشنبه سوری، در کتاب ها و سندهای تاریخی، مطلبی یا اشاره ای نمی یابیم؛ بی گمان چهارشنبه سوری از رسم های کهن پیش از اسلام نیست. هدف آتش‌ افروزان برگرداندن نیروی فزاینده و نیک به مردمان برای پیروز شدن بر غم و افسردگی می باشد. همین هدف مهمترین دلیل برپایی این جشن محسوب می شود. گفته می شود این جشن در قفقاز و سوئد [ سویدن]، هرات و کابل افغانستان نیز (ندرتا) بر گزار می شود. در باورهای عامیانه، چهارشنبه روزی نا مبارک است. سفر نباید کرد و شب چهارشنبه، به احوال پرسی مریض نباید رفت، متأسفانه این موضوع دامن گیر افغانستان نیز شده است در حدیکه مردم حاضر نیستند در این روز مجلس فاتحه خوانی و ... بگیرند. دامغانی چهارشنبه را روز بلا دانسته، چنین می گوید: " چهارشنبه که روز بلاست باده بخور - به ساتکین می خور تا به عافیت گذرد " [ در حالیکه در روز بلا نباید شراب خورد، بلکه باید نذر کنیم و صدقه دهیم، که نمونۀ آن در میان شیعیان افغانستان وجود دارد و تحت عنوان "نذر بی بی" در یک و یا چند چهارشنبه نذری می دهند.] چهارشنبه نزد اعراب «یوم الارباع» خوانده می ‌شد و از روزهای شوم و نحس بشمار می‌ رفت و بر این باور بودند که روزهای نحس و شوم را باید با عیش و شادمانی گذراند تا شیاطین و اجنه فرصت رخنه در وجود آدمیان را نیابند.[ حالانکه رقص و پای کوبی بهترین زمینه را برای ورود شیطان به وجود انسان مساعد میسازد؛ و در روایات اسلامی آمده است که با روزها دشمنی نکنید تا روزها با شما دشمنی نکنند.] این جشن آتش را که ایرانیها مقدمۀ جشن نوروز و نوید دهنده رسیدن بهار و تازه شدن طبیعت می دانند، زردشتی های آتش پرست، آنرا زشت می دانند؛ چنانچه، کوروش نیکنام، موبد زرتشتی و پژوهشگر در این باره می ‌گوید: " ما زرتشتیان در کوچه‌ ها آتش روشن نمی‌کنیم و پریدن از روی آتش را زشت می دانیم." این جشن در اسلام نیز آیینی ناپسند و مذموم می باشد، چنانچه سید علی خامنه‌ای رهبری ایران نیز بارها این مراسم را نکوهش و آن را «مستلزم ضرر و فساد» دانسته و خواستار اجتناب از آن شده است. مرتضی مطهری آتش‌ بازی چهارشنبه ‌سوری را از آن احمق‌ها می‌ دانست. آیت ‌الله ناصر مکارم شیرازی از مرجعان تقلید نیز آتش‌ بازی چهارشنبه‌ سوری را حرام دانسته و گفته است:«چهارشنبه سوری یک سنت خرافی است، نباید سنت خرافی را احیا کنیم و از همه اینها گذشته اسراف در مال است و نباید اسراف در مال کرد.» احمد خاتمی، امام جمعه موقت تهران نیز گفته ‌است که «چهارشنبه‌ سوری در شأن ملت ایران نیست» [ مطابق فرمایش مقام معظم رهبری و ...، این جشن یک امر ممنوعه، زشت و حرام بوده که احمق ها به آن مرتکب می شود.] علاوه بر این، ایرانیان در شب چهارشنبه سوری کوزه‌های سفالی کهنه ای را برمی داشتند و در آن مقداری نمک و ذغال و سکه ده شاهی می انداختند و هر یک از افراد خانواده یک بار کوزه را دور سر می چرخاند و نفر آخری آن کوزه را از پشت بام، به کوچه می افکند و می گفت : درد و بلای ما بـِرَه (برود) توی (داخل) کوزه و بـِرَه توی کوچه. [ بفکر خود آنها درد و بلا را به اندازۀ به زمین محکم میزنند که دیگر امکان برخاستن آن نباشد، و الا از داخل کوچه دوباره وارد خانه و یا خانۀ همسایه خواهند شد، و این عنعنه به نفع سفال ها خواهد بود. شاید خانواده های سفال، هر نفر یک کوزۀ را بشکنند.] [ اینها در حقیقت بهانه های هستند برای برگزاری محافل رقص و خوشی که جهت اتمام سال کهن و آغاز سال جدید بر پا می شود، و الا بعید میدانم، آتش و کوزه بتوانند، امراض و آفات را دور کنند. اگر چنین بودی، باید در آخر هرماه این کار را ادامه میدادیم تا از امراض و آفات در امان می ماندیم؛ آنوقت دیگر داکترها و دوا فروشان باید شغل شان را تغییر می دادند.] نکته: در این اواخر کودکان و نوجوانان وطن ما افغانستان، در روز های عید نوروز و ... ( با تقلید از فولاد علمدار ... در سریال وادی گرگها )، برای شادی و تفریح شان از وسائل انفلاقی و سلاح های پلاستیکی استفاده می کنند که استفاده از این سلاحها علاوه بر اینکه باعث آزار واذیت دیگران می شود، ممکن آنها را دچار آسیب دیدگیهای جسمی و از جمله از دست دادن چشم، نماید. آنها می توانند از بازیچه های غیر مضر مانند توپ و... استفاده نمایند. والدین باید متوجه این نکته مهم باشند!

نگارش: عبدالرحیم صمیم، دانشجوی فوق لسانس در دانشگاه مذاهب اسلامی تهران، رشتۀ علوم قرآن وحدیث، عضو انجمن صلصال در سویدن.





نوع مطلب : نخبه گان، 
برچسب ها :